نویسنده وبلاگ روح الله

آرشیو وبلاگ خرداد ۸٧
اردیبهشت ۸٧
شهریور ۸٦
تیر ۸٦
اردیبهشت ۸٦
بهمن ۸٥
آبان ۸٥
شهریور ۸٥
امرداد ۸٥
تیر ۸٥
خرداد ۸٥

لینک دوستان
مجمع وبلاگ نويسان مسلمان
رييس جمهور مردمی دکتر احمدی نژاد
فن آوری موشکی
دكتر حسن عباسي: دلايل حذف سربازي
آرمان
ارمينه
راهکارهای ساده برای حل مشکلات (حل المسايل)
بی سو
امضای نامه اعتراض به سربازي
ماده چگال نظری
بی نشان
سلام خورشيد (مخالفت با سربازي)
من يک سربازم
رهسپار نور
روز نت
آمار وبلاگ

.::دوستان من در بی سو::..
خروجی وبلاگ

لوگوی دوستان

این وبلاگ  توانسته بود با توجه به اقبال شما دوستان و لينكهاي متعدد به رتبه اول در جستجوي گوگل دست يابد ولي با توجه به دزديده شدن دامين پرشن بلاگ اكنون بلااستفاده شده است. لذا وبلاگ جديد را در بلاگفا راه اندازي كردم. اميدوارم با استقبال شما و لينكهايتان بتوانيم ايده كاهش مدت سربازي در گام نخست و نهايتا حذف سربازي اجباري را عمومي و همگاني كنيم. هرگونه نقل و اشاعه مطالب اين وبلاگ نيز بلامانع است.

آدرس جدید:

http://sarbazyy.blogfa.com/

http://sarbazyy.blogfa.com/

http://sarbazyy.blogfa.com/

حتما بهم سر بزنید و بهم لینک بدید. هرگونه استفاده از مطالب وبلاگ حتی بدون ذکر منبع هم جایز است.

یکی از بزرگترین موانع اشتغال و ازدواج جوانان سربازی وظیفه است. تاکنون بیست و پنج دلیل برای کاهش و حذف سربازی و نیز اسامی 67 کشوری که به طور کامل سربازی اجباری را حذف کرده اند آورده ام. پیشنهاد می کنم از محل صرفه جويي بنزين حقوق سربازان وظيفه که بسیار ناچیز است و نمی توان نام حقوق بر آن گذاشت افزايش یابد. این میزان فعلی بعضا برای رفتن به شهرستان هم کفایت نمیکند. به ويژه سربازان متاهل که وضع بسيار اسفناکی دارند. ان شاء الله همه دوستان پیگیری کنند و به اطلاع دولتمردان برسانند.
امیدوارم روزی برسد که هیچ جوان ایرانی به اجبار به سربازی نرود و سربازی به صورت داوطلبانه و در برابر حقوق عادلانه و مکفی باشد. ان شاءالله

دکتر حسن عباسی در مصاحبه با نشریه حوراء (دفتر مطالعات و تحقيقات زنان، وابسته به مركز مديريت حوزه علميه خواهران)، دلایل تغییر ترکیب جنسیتی دانشگاهها و کارآمد نبودن سیستم فعلی سربازی را برشمرده و ضمن بررسي مقايسه اي وضعيت تحصيلي و اجتماعي دو پسر و دختر جوان، نسبت به تبعات تداوم اين وضعيت تا 15 سال آينده، هشدار داده است. خلاصه ای از اين گفتگو در ادامه آمده است:

              1ـ کهنه بودن سیستم سربازی

     سربازگیری حدود 70 سال قدمت دارد ومربوط به دوره ای خاص اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و اقتصادی ایران است. عصر فئودالیسم و عبور به سوی شبه بورژوازی پهلوی، شاید می توانست توجیه گر نظام سربازگیری اجبای باشد؛ اما تکامل اجتماعی، سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و نظامی امروز ایران و جهان، چنین سیستمی را ناکارآمد کرده است.

               2ـ طی نیم قرن، هرگاه جوانی از محیط روستایی یا شهری به عنوان سرباز به درون پادگانی می رفت، محیط نیروهای مسلح جذابیت زیادی می توانست داشته باشد زیرا سرباز در آنجا غیر از مشق نظامی، درس زندگی می آموخت که برای پس از پایان خدمت سربازی او نیز مؤثر بود. تحولات فرهنگی و اجتماعی به گونه ای رقم خورده است که به ندرت می توان پذیرفت که یک جوان امروزی برابر هزینه بهترین سالهای عمرش، از محیط سربازخانه و پادگان چیز مطلوبی دست اورا بگیرد که برای پس از پایان خدمت سربازی مؤثر باشد. در واقع سرباز دیروز با دست تهی می آمد و هنگامی که می رفت، با یک شخصیت شکل گرفته در سربازی از پادگان می رفت؛ اما امروز یک جوان سرباز، عموما با شخصیت شکل گرفته تحت تاثیر خانواده، مدرسه، رسانه، دانشگاه، ورزشگاه، اینترنت و... وارد نیروهای مسلح می شود و جایی برای شکل دهی به شخصیت باقی نمی ماند. از این حیث، زندگی خدمت وظیفه عمومی الهام بخش جوان امروزی نیست.

               3ـ در حوزه نظامی، جنس تهدید کاملا تغییر کرده است. جنگ نفت میان عراق و آمریکا برسر اشغال کویت در سال 1369، پس از جنگ سلطه در اشغال عراق از سوی بلوک آنگلوصهیون به رهبری آمریکا در سال 1382 و همچنین منازعه حزب الله لبنان و رژیم صهیونیستی در تابستان 1385، نشان داد که عصر استفاده از سرباز عمومی و غیر متخصص و اجباری گذشته است. عصر جنگ های سایبرنتیک، تهدیدهای نرم و نیمه سخت و سخت، منازعات پرشتاب و پرشدت، عمیقا محتاج نیروهای مسلح حرفه ایست.

               4ـ ناکارآمدی بهره گیری از سرباز در منازعات امروز و آینده برکسی پوشیده نیست. اما از آن تاسف بار تر اینکه عمده ای از جوانان در خدمت سربازی، در مشاغل دفاعی و رزمی یا پشتیبانی خدمت نمی کنند، بلکه درگیر مشاغل خدماتی می شوند که به هیچ وجه مقرون به صرفه نیست. از حیث فرهنگی، علمی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعی اصلا مقرون به صرفه نیست که دوسال از بهترین مقاطع عمر یک جوان در آبدارخانه، آشپزخانه، انبار، تعمیرگاه و ... پادگانها صرف شود. خسارت منابع انسانی عمومی در این خصوص غیر قابل برآورد است؛ به ویژه عقب ماندگی گسترده فرد در زندگی آتی خود.

                5ـ کشوری که 10 میلیون بسیجی و نیروی داوطلب دارد، چگونه در یک موازی کاری آشکار، در یک موضع، دوگروه عمده منابع انسانی خود را هزینه می کند. در هر منازعه نظامی آینده، اگر تنها یک میلیون بسیجی در صحنه حاضر شود، براحتی می توان تهدیدی در حد تهدید متعارف «ناتو» را خنثی کرد.

     ملاحظه می نمایید که با گزاره هایی که در بالا برشمرده شد، هزینه ملی آنچه خدمت وظیفه عمومی نامیده می شود نسبت به فوائدش تا چه اندازه زیاد است.

اما تبعات اجتماعی آن چیست؟

     یک جفت جوان دختر و پسر را در سال آخر دبیرستان درنظر بگیرید:

دختر جوان فقط دغدغه کنکور دارد. پس از قبولی، وارد دانشگاه می شود. نقش اجتماعی او نقش انفعالی و انتظار است؛ یعنی از این پس منظر می ماند که آن جوان پسر به خواستگاری او بیاید تا زندگی، شکل جدیدی به خود بگیرد.

     اما پسر جوان، با نگرانی از اینکه اگر در کنکور قبول نشود باید به سربازی برود در جلسه امتحانات پیش دانشگاهی و کنکور شرکت می کند و عموما یک واحد درسی را نگه می دارد که اگر در دانشگاه قبول نشد بابت آن به سربازی نرود؛ این اقدام یعنی تعلیق زندگی به مدت یک سال؛ اگر هرسال فقط دویست هزار جوان چنین تعلیق یک ساله ای را به خود تحمیل کنند، می شود حدود دویست هزار سال هدر رفته. این پسر جوان که به دلیل نقش کنش گری و فعال اجتماعی خود در امر پیش قدمی برای تشکیل خانواده، همواره یک نگرانی برای آماده شدن جهت این ماراتن چهار وجهی «خدمت سربازی، ادامه تحصیل در دانشگاه، اشتغال و در نهایت تشکیل خانواده » را دارد، پس از سربازی، به سختی در دانشگاه دوردستی قبول شده و سخت تر از آن یک شغل پیدا می کند؛ تا طی کردن این پروسه از سوی جوان پسر، دختر جوان تحصیلات خود را پایان داده و اشتغال پیدا کرده و دیگر «هم­کفو» آن پسر جوان محسوب نمی شود.

     در نتیجه آن پسر جوان به سراغ دختری از موج بعدی جوانان می رود و نتیجه آن، پیدایش نسل سوخته از دختران با تحصیلات دانشگاهی است که به مرور، سن ازدواج آنها بالا رفته و بعضا امکان ازدواج نمی یابند.

     این مسأله در سال 1400 تبعات فرهنگی و اجتماعی عمیقی بر منابع انسانی کشور خواهد گذاشت؛ لذا طی یک طرح کارشناسی یا باید قوانین و مقررات سربازی تغییر کند و تسهیل شود یا اینکه مثلا دختران هم به سربازی اعزام شوند و مشابه این گزاره ها، می تواند این برهم خوردن توازن جنسیتی در بخش های مختلف جامعه را تعدیل کند. (سایت رجانیوز)

توضیحات: دربخش پایانی سخنان دکتر عباسی سربازی رفتن دختران به عنوان یک راهکار ارائه شده است اما درواقع سربازی ستمی است که بربخشی ازافراد جامعه یعنی پسران تحمیل میشود که تبعات جبران ناپذیرآن به طور مستقیم یا غیرمستقیم برتمام جامعه تاثیر منفی میگذارد درحقیقت تنها راه حل این است که این ستم رااز دوش تمام افراد جامعه برداریم نه اینکه این ظلم را درمورد بقیه نیز اعمال کنیم

منبع : http://www.adlroom.com/modules.php?name=News&file=article&sid=4270

یکی از دوستان عزیز راهکاری را ارایه داده اند که من آن را در وبلاگ قرار داده ام. منتظر شنیدن نظراتتان هستم.

در حال حاضر سه مانع عمده پيش روي ازدواج بخش عمده‌اي از قشر جوان كشور وجود دارد كه عبارتند از: اشتغال، مسكن و سربازي. لاينحل باقي ماندن اين مسائل با خود مسائل ديگري همچون بالا رفتن سن ازدواج، افسردگي، اعتياد و افزايش ميزان جرايم و مفاسد در جامعه را به همراه آورده‌است.

از ميان سه مساله مذكور، اشتغال و مسكن مسائلي واقعي به شمار مي‌آيند ولي مساله سوم يعني سربازي، مساله‌اي است كه به راحتي و در صورت وجود عزم و اراده در ميان مسوولان قابل حل است. هريك از اين سه مساله داراي ابعاد گوناگوني است و بر ديگري تاثير مي‌گذارد. در اينجا صرفا به بررسي ابعاد اقتصادي و تاثيرات متقابل سربازي و ازدواج مي‌پردازيم. بي‌شك يكي از موانع اصلي ازدواج و بالا رفتن سن ازدواج، مساله سربازي است. هرچند طرح‌هايي مانند انجام سربازي متاهلان در استان بومي خود، مفيد و موثر است ولي مبلغ بسيار ناچيزي كه به سربازان پرداخت مي‌شود، مدت زمان طولاني 20ماهه سربازي و محروميت از بسياري از حقوق اجتماعي براي مشمولين غايب، سربازي را تبديل به كابوسي براي متاهلان و ازدواج را تبديل به رويايي براي مجردان كرده‌است.
هرچند در اينجا قصد نداريم درباره اتلاف عظيم منابع انساني كه در سربازي اتفاق مي‌افتد، سخن بگوييم ولي واقعيت اين است كه سربازان به‌خصوص متاهلان، احساس مي‌كنند ساعات مفيد روزانه خود را بايد در محيط اداري يا نظامي به بطالت و بدون دريافت حقوق مناسب سپري كنند و بعد از آن تا پاسي از شب به دنبال كسب درآمد براي خانواده خود باشند. عدم امكان تخصيص وقت و توجه كافي از سوي سربازان متاهل به خانواده خود، باعث ايجاد مشكلات روحي و خانوادگي براي اين افراد و خانواده‌‌هايشان مي‌شود، ضمن اين كه موجب تحليل رفتن قواي ذهني و فيزيكي آنان نيز مي‌گردد.
بدون اينكه وارد بحث فلسفه وجود سربازي شويم و با همين شرايط موجود، علم اقتصاد (علم تخصيص بهينه منابع) راه‌حل مشخصي را پيش روي ما مي‌گذارد. راه‌حل ساده‌اي كه وجود دارد اين است كه با توجه به وجود نيروي مازاد بر نياز، مشمولان متاهل مجاز باشند يكي از دو گزينه زير را انتخاب كنند: اول، انتخاب سربازي و دريافت حقوق مكفي و برابر با نيروهاي نظامي رسمي هم‌درجه. دوم، عدم سربازي و در مقابل پرداخت هزينه فوق به صورت يكجا يا طي اقساط.
به اين ترتيب منابع مالي از كساني كه گزينه دوم را انتخاب مي‌كنند، دريافت و به كساني كه گزينه اول را انتخاب كرده‌اند پرداخت مي‌شود. واضح است كه اين سازوكار با طرح فروش سربازي كه چند سال گذشته اجرا شد، تفاوت اساسي دارد و داراي اين نكات مثبت است:
اول اينكه با انتخاب همراه است. يعني هركسي با بررسي وضعيت خود مي‌تواند ببيند كه كدام گزينه مطلوبيت بيشتري براي او ايجاد مي‌كند. دوم اينكه يك بازتوزيع درآمد انجام مي‌شود بدون اينكه هيچ گونه بار‌مالي بر دولت تحميل كند. سوم اينكه از اين طريق يك امكان شغلي(هرچند موقت) براي افرادي كه داراي شغل و درآمد مناسب نيستند، فراهم مي‌شود تا در نيروهاي مسلح مشغول به‌كار شوند. تعداد اين گونه افراد(يعني متقاضيان گزينه اول) نيز كم نيستند و شاهد اين مدعا نيز صف‌هاي طويل متقاضيان استخدام در نيروهاي نظامي است. و بالاخره اينكه با اجراي آزمايشي اين طرح بر روي بخش كوچكي از جامعه سربازان(يعني متاهلين) مي‌توان با مشكلات احتمالي آن آشنا شد و در آينده آن را به كل جامعه سرباز تعميم داد و به اين ترتيب با كاهش نيروي مازاد و منطقي و گزينشي كردن تعداد پرسنل يك قدم به ايجاد ارتش حرفه‌اي نزديكتر شد.
براي اينكه از ايجاد تقاضاي كاذب براي ازدواج نيز در مرحله اول جلوگيري شود، اين طرح مي‌تواند تنها شامل كساني باشد كه مدت زمان معيني (مثلا يك سال يا بيشتر يا كمتر) از ازدواجشان گذشته باشد. به اين ترتيب مشاهده مي‌شود كه براي يك مشكل بزرگ راه‌حلي ساده و كم‌هزينه وجود دارد ، فقط كافي است با درد آشنا و در پي حل مشكلات باشيم.

لینک:    http://www.donya-e-eqtesad.com/Default_view.asp?@=29039

همانطور كه مي دانيد اكنون يك سرباز وظيفه ماهيانه مبلغ 6000 تومان كمكي از دولت دريافت مي كند كه با آن حتي نمي توان به شهرستان بازگشت و گفتن مبلغ آن شرم اور است. از نمايندگان محترم مجلس مصرانه  استدعا داريم كه  در تدوين بودجه ترتيبي اتخاذ كنند تا حقوق اين قشر مظلوم افزايش يابد؛ البته اگر بتوان نام اين مبلغ اندك را حقوق گذاشت. در اين ميان وضع سربازان متاهل بسيار وخيم است. هر كسي كه متاهل مي شود ناخواسته هزينه هاي جديدي بر او تحميل مي شود. اكنون بزرگترين مانع ازدواج به ويژه در خانواده هاي كم بضاعت سربازي است؛ اما اگر دولت حقوق مكفي به سربازان متاهل پرداخت كند اين وضعيت بهبود پيدا مي كند و مي تواند عامل تشويق جوانان به ازدواج باشد. اگر دولت و مجلس كمك كنند و حقوق سربازان متاهل را به میزان قابل توجهی افزایش دهند عامل تشويقي مهمي در راه ازدواج است. اما در غير اين صورت گناه كساني كه به واسطه عدم ازدواج به گناه مي افتند بر عهده دولتمردان و نمايندگان مجلس است. نكته مهم اين است كه تاكنون در 67 كشور دنيا سربازي اجباري حذف و سربازي داوطلبانه جايگزين آن شده است. اقدام مجلس به افزايش حقوق سربازان و كاهش مدت سربازي مي تواند اولين قدم براي حركت به سوي ارتش حرفه اي باشد.  در پایان باز هم تاکید می کنم که داوطلبانه کردن سربازي تنها راه حل مشکل سربازي است.

چند شب پیش در برنامه نگاه یک دکتر محمود احمدی گفتگویی جالب را با سردار بهمن کارگر فرمانده وظیفه عمومی نیروی انتظامی داشت. شاید برای اولین بار بود که صدا وسیما از کلیشه های رایج دفاع از سربازی خارج شده و دغدغه جوانان و این که سربازی دو سال اتلاف عمر است را مطرح کرد و از سردار پرسید که چرا در ایران مانند بسیاری کشورهای جهان ارتش حرفه ای تشکیل نمی شود. نکته جالب این بود که سردار در حالی جوانان را تشویق به خدمت می کرد و می گفت از معافیت ها استفاده نکنند که پسر خودش از سربازی معاف شده بود!!

از دکتر احمدی و دیگر مسئولین این برنامه تشکر می کنم و امیدوارم این سنت نیکو در دیگر برنامه های صدا و سیما نیز ادامه یابد

 ليست اسامی۶۷كشوري كه سربازي اجباري ندارند

همانطور كه پيش از اين گفته شد در بسياري كشورهاي دنيا خدمت اجباري سربازي compulsory military service  حذف و به جاي آن خدمت داوطلبانه سربازي voluntary military service   بر قرار شده است. بنابر اين سربازي اختياري است و تنها كساني به سربازي مي روند كه اولا علاقه داشته باشند ثانيا جقوق مكفي دريافت مي كنند. تعداد اين كشورها۶۷عدد مي باشد كه در ميان آنها از تمام انواع غربي، اسلامي، آفريقايي، بزرگ، كوچك، توسعه‌يافته و فقير وجود دارند. در ذيل نام تعدادي از اين كشورها آمده است:

كشورهاي اسلامي:۱- مالزي۲- پاكستان۳- عربستان سعودی ۴-امارات متحده عربي۵- قطر۶- بحرين  عراق 8- عمان 9- اردن (در 1998 حذف شد.) 10- يمن (در 2001 حذف شد.) 11- افغانستان (به صورت قرارداد 4 ساله همراه با حقوق.) 

کشورهاي  غربي:۱- انگلستان۲- فرانسه ( در دهه 1990 حذف شد.)۳- پرتقال ( در 2004 حذف شد.)۴- ايتاليا ( در 2004 حذف شد.)۵- كانادا۶- استراليا۷- هلند۸- چك۹-بلژيك ۱۰- ايرلند11-مجارستان (2004 حذف شد.) 12- اسلواكي (2006 حذف شد.) 13-اسلووني (2003حذف شد.) 14- لوكزامبورگ (1967 حذف شد!!) 15-روماني (از 2007 حذف ميشود) 16-مقدونيه (از 2007 حذف ميشود. اكنون 6 ماه است.) 

كشورهاي مهم آسيايي:۱- ژاپن۲- هند

ساير كشورها:۱- آرژانتين۲- بنگلادش۳- بوليوي( در صورت به حد نصاب نرسيدن داوطلبان اجباري مي شود.)۴- كامرون ۵- كنگو۶- دومينيك۷- تيمور شرقي ۸- فيجي۹- هائيتي ۱۰- هندوراس۱۱- جامائيكا (سربازي اجباري تنها با رضايت والدين امكان دارد.)۱۲- ليبريا۱۳- ناميبيا۱۴- نپال۱۵- نيوزيلند۱۶- نيجريه ۱۷-نيكاراگوئه۱۸- رواندا۱۹- سيرالئون۲۰- آفريقاي جنوبي۲۱- سريلانكا۲۲- ترينياد و توباگو ۲۳- مالت۲۴- برمه -گينه نو 26- گامبيا 27- بوتان 28- لسوتو 29- سورينام 30- سيچيل 31- الباهاما 32- بليز 33- مالاوي 34- جيبوتي 35- بوتساوانا 36- هلند آنتيليس 37- باربادوس (سربازي اجباري ندارد و سربازي داوطلبانه هم با رضايت والدين ممكن است.) ۳۸-سوازيلند  

بسياري از ديگر كشورها هم طرح حذف سربازي و تصويب قانون ارتش حرفه اي را در دستور كار دارند كه به عنوان مثال پيش از اين به كرواسي اشاره كردم. آيا زمان آن نرسيده است كه برنامه ريزان در ايران از خواب بيدار شوند. 

منبع خبر:       https://www.cia.gov/cia/publications/factbook/fields/2024.html 

.

بی تردید عوامل بسیار زیادی در پیروزی غرورآفرین حزب الله موثر بود. اما یکی از مهمترین آنها نظام اجباری و سربازی است. لبنان کشوری که سربازی ندارد بر کشوری که بیش از تمام کشورهای دنیا سربازی داردـ بیش از چهار سال ـ پیروز شد. این مهم نشان داد که اندکی نیروی داوطلبانه و ماهر بر تعداد زیادی نیروی اجباری غلبه دارد. این هم جواب کسانی که سربازی را برای روز جنگ لازم می دانند. فایده سربازی تنها این است که مسولان و برنامه ریزان را دچار اشتباه در مناسبات می کند. همین اشتباهی که اسراییلیها در محاسباتشان کردند زیرا روی یک نیروی پوشالی محاسبه کردند. پوشالی بودن این نیرو به واسطه اجباری بودن آن است.

این وبلاگ در یک اقدام رو به جلو و تهاجمی هدف حذف سربازی اجباري و داوطلبانه و اختياري كردن سربازي را پی گیری می نماید. چون هدف وبلاگ عمومی شدن تقاضای کاهش و حذف سربازی اجباري است هر گونه استفاده و نقل از مطالب اين وبلاگ آزاد است حتی بدون ذکر منبع. شما می توانيد با معرفی و قرار دادن لينک اين وبلاگ در فراگير شدن اين تقاضا سهيم شويد. لازم به ذکر است که اکنون شایعه افزایش سربازی به ۲۴ ماه جدی بوده و اقدام عاجل و قاطع جوانان را می طلبد. گام اول عمومی و همگانی کردن تقاضای حذف سربازی اجباري و داوطلبانه كردن  است. امیدوارم بیست و پنج دلیل من برای حذف سربازی اجباري را با دقت مطالعه کنید. هر یک از این بیست و پنج دلیل می تواند به تنهایی موضوع یک مقاله یا مطلب مستقل باشد.

در این لینک می توانید یک تومار الکترونیکی را در مورد سربازی امضا کنید. به نظر من که حتما امضا کنید و آن را به دوستانتان هم معرفی کنید:

http://www.persianpetition.com/sign.aspx?id=9c5e25b2-3a83-4473-aeb8-916df1c323e0

خبرگزاري جمهوري اسلامي ‪۸۵/۰۳/۰۹ - كرواسي در چارچوب تلاش براي عضويت در سازمان پيمان نظامي آتلانتيك شمالي (ناتو) طرح‌هاي دراز مدتي را جهت توسعه نيروهاي مسلح خود در نظر دارد و در اين راستا سالانه دو درصد از بودجه اين كشور به طرح‌هاي دفاعي اختصاص داده شده است. در اين برنامه خريد هواپيماهاي جنگنده جديد در نظر گرفته شده است.

همچنين قرار است خدمت نظام وظيفه از سال ‪ ۲۰۱۱‬ميلادي در كرواسي لغو شود.

لينک خبر:      http://server30.irna.com/fa/news/view/menu-273/8503091190073832.htm

بازکاوي خدمت نظام وظيفه عمومی ( سربازی )

مقدمه:

یکی از قوانینی که اکنون در ایران با جدیت دنبال می‌شود قانون نظام وظیفه عمومی یا سربازی است. این قانون مصوب زمان رضاشاه است. رضاشاه که می‌خواست ارتش‌های قبیله‌ای و عشیره‌ای را حذف کند در اقدامی تقلیدی از کشور‌های اروپایی به تصویب قانون نظام وظیفه عمومی - سربازي ـ مبادرت کرد که در آن زمان با مخالفت علما و مراجع روبرو شد. از جمله آیت الله نورالله اصفهانی که مخالفت با قانون نظام وظیفه - سربازي - را در راس اهداف شش‌گانه قیامش عليه رضاشاه قرار داد. هر چند که سرانجام به واسطه شهادتش اين مخالفت ناکام ماند. قیام آیت الله نورالله اصفهانی و اهداف آن با تایید علما و مراجع آن زمان مانند آیه الله العظمی شیخ ابوالحسن اصفهانی، آیت‌الله بهبهانی، میرزا هاشم آشتیانی و شهید مدرس همراه بود. شهید مدرس نیز در مجلس مخالفت خود را ابراز داشت و در نطق خود با اشاره به خاطرات اقامت هشت ساله‌اش در بین النهرین (عراق) این قانون را از دلایل نارضایتی مردم عراق از دولت عثماني دانسته و فرمود: «بالاخره مملکت را گرفتن قشون عمومی از دست عثمانی به در برد. چون خلاف طبیعت مردم بود.» همچنین اعضای حوزه علمیه تهران در نامه‌ای به آیت الله نورالله اصفهانی ضمن حمایت از قیام ایشان، تاکید می‌کنند که «تمام آقایان حجج اسلام و حصون ایمان دامت برکاتهم از امورات شخصیه و مشاغل نوعیه خود دست برداشته‌اند و متفقا به کلمه واحده در مقام... جلوگیری از هر قبیل قوانینی که به خلاف قوانین مقدسه اسلام وضع شود قیام و اقدام دارند، بالاخص در قضیه نظام اجباری که فوق العاده از تحمل خارج و طاقت فرساست. امید است که به همم عالیه آن ذوات مقدسه[ائمه اطهار] و جدیت کامله و پافشاری، رفع و دفع این قانون جابرانه و خانمان ویران‌کن شود.» ( مراجعه شود به کتاب‌ اندیشه سیاسی و تاریخ نهضت حاج آقا نورالله اصفهانی، موسی نجفی، صفحات 268-242)

 اکنون با گذشت حدود هشتاد سال خانمان ویران کنی و مضرات این قانون آشکار شده است، اما جای این سوال باقی است که چرا این قانون در نظام جمهوری اسلامی ایران همچنان به قوت خود باقی است. همان طور که می‌دانید نهاد دولت در اسلام مطلق العنان و آزاد نیست و در چارچوب قوانین و مقررات شرع محدود است. بر اساس کدام اصل از قوانین اسلام و فقه شیعه دولت اسلامی حق دارد جوانان را وادار سازد که دو سال از بهترین سال‌های عمر خود را در اختیار خود نبوده و حسب دستور دولت به اصطلاح به خدمت سربازي بپردازند. بر اساس شناختی که از دین مبین اسلام و فقه شیعه داریم چنین اجازه‌ای را در هیچ جای از دستورات اسلام نمی‌بینیم. در اسلام بر آمادگی نظامی تاکید بسیار شده است به همین دلیل برقراری دوره‌های آموزش اجباری نظامی برای جوانان بسیار مطلوب و لازم است اما ماه‌های متوالی بیگاری که بعد از پایان آموزش نظامی بر جوانان این مرز و بوم تحمیل می‌شود در تعالیم اسلام جایی ندارد. تنها مقوله‌ای که می‌توان این مساله را به کمک آن توجیه کرد باب مصلحت است که در ادامه فواید و مضرات سربازی را خواهم شمرد تا نهایتا این نتیجه آشکار شود که نه تنها اکنون مصلحتی بر تداوم سربازی وجود ندارد بلکه مصلحت در لغو اجباری بودن آن است و بایستی داوطلبانه و اختیاری شود. اکنون که دولت جدید با شعار دولت اسلامی آمده است توجه جدی به حل این مساله که در تعارض جدی با اسلام قرار دارد می‌طلبم و از تمامی رسانه‌ها و نخبگان می‌خواهم که با نشر و بسط این مطالب در حل این معضل یاری رسانند. در ادامه فوايد و مضرات سربازي را بر می‌شمرم :

● فواید سربازي: 

۱- از جمله مهم‌ترین فواید سربازی بهره‌مندی دولت از نیروی جوان ارزان است.

۲- بخش آموزش نظامی آن موجب تقویت روحیه نظامی و آشنایی جوانان با مسايل نظامی برای روز مبادا می‌شود.

۳- برخی از پدران و مادران نیز خدمت سربازی را باعث مرد شدن پسرانشان می‌دانند.

● مضرات سربازي: 

اما برای سربازی مضرات زیادی نیز می‌توان برشمرد که این فواید را تحت الشعاع قرار می‌دهد. به برخی از آنها اشاره می‌کنم:

۱- همان طور که اشاره شد سربازی با اصول اسلامی ناسازگار است. در اسلام حتی زمانی که به مملکت اسلامی حمله می‌شود در ابتداي امر جهاد به صورت واجب کفایی واجب می‌شود و بر همه واجب نیست یعنی در صورتی که کشور تحت هجوم باشد نیز نمی‌توان در ابتدا همه را به جنگ برد. حال چگونه است که در جمهوری اسلامی در شرایطی که هیچ جنگی هم نیست جوانان را مجبور می‌کنند که قریب به دو سال از بهترین زمان عمر خود را در اختیار خود نباشند. بر اساس کدام اصل از اصول دین مبین اسلام جوانان ناچارند دو سال از بهار زندگی خود را در اختیار دولت بگذارند. بنابراين سربازی يک وظيفه ديني و شرعي نمي‌باشد. و تحمیل سربازي به عنوان وظیفه دینی بر جوانان مطلوب نیست. 

۲- سربازي يک وظيفه ملي هم نيست. دفاع از سرزمين در خون ما ایرانیان است و شاهنامه فردوسي پر است از روحيه سلحشوري ايرانيان. ولي در کجا در اسطوره‌ها و تاريخ ايران زمين آمده است که جوانان بايد جواني خود را در اختيار دولت قرار دهند آن هم در زمان صلح. هر جوان ايراني حاضر است در زمان جنگ جان خود را تقدیم کند ولي حاضر نيست در زمان صلح عمر خود را بيهوده هدر بدهد.

۳- با نگاه کوتاهی به هم کلاسی های دوران تحصیل خود می‌بینم که بسیاری از آنها در خلال سربازی به مواد مخدر و یا مشروب مبتلا شده و یا لااقل سیگاری شده‌اند. متاسفانه اکنون دوران سربازي یکی از اصلی‌ترین عوامل انحراف جوانان است و آنهایی هم که از قبل منحرف بوده‌اند بدتر می‌شوند.

۴- شاید تصور شود که راه حل مشکل بالا افزایش کنترل و برخورد با متخلفین است ولی اين چاره کار نیست ؛ چون بر خلاف تصور برخي مسئولین که از واقعيت‌ها فرار مي کنند جوان‌ها به سربازی به دید یک وظیفه ملی یا شرعی نگاه نمی‌کنند بلکه به دید یک نوع بیگاری نگاه می‌کنند و البته حق هم با جوانان است. و لذا راه کارهای کنترلي نمی‌تواند مشکل را حل کند. مشکل زمانی حل می‌شود که جوانان را از کانون گرم خانواده جدا نسازیم.

۵- کشوری که بر روی مخازن نفت قرار دارد چرا باید از جوانان خود بیگاری بکشد. وادار ساختن نیروی جوانی که باید برای پدر و مادرش و یا زن و فرزندانش تلاش کند به دوری از خانواده و استفاده از نیروی او برای پیشبرد فعالیت‌های دولتی که تمام پول نفت به عنوان بیت‌المال در اختیارش است به جز بیگاری چه معنایي دارد.( تصور از بیگاری موجب می‌شود جوان از همان ابتدا یاد بگیرد که در کار کردن برای دولت دل به کار ندهد. )

۶- خدمت سربازی چیزی جز اتلاف عمر برای جوانان ندارد زیرا وادار کردن آنها به کاری است که در آن تخصص ندارند و اگر استثنا در راستاي تخصص آنها باشد به آن علاقه‌ای ندارند. در مورد سربازان دیپلم وضع بسیار بدتر است و آنان ساعت‌های متوالی به نگهبانی‌های بیهوده و دیوانه کننده می‌گذرانند. در ضمن بسياري از پست‌هايي كه سربازان در آنها به خدمت مي‌پردازند زايد، بيهوده و قابل حذف است.

۷- بسياري از جوانان سرباز در شهرک‌هاي مسکونی سپاه و ارتش براي انجام کارهاي خدماتي و نگهباني از منازل پاسداران و ارتشيان به کار گرفته مي‌شوند که بر خلاف قانون است. اين خود نوعي رانت است. چرا ديگر مشاغل مجبور هستند که هزينه اين خدمات را بدهند ولي نظاميان از چنين رانتي بهره‌مند هستند؟ مضاف بر اینکه از منظر شرع مقدس این گونه اقدامات باید در برابر دستمزد و حقوق عادلانه و کامل باشد.

۸- خدمت سربازي به نفع جوانان نيست و به نفع خانواده‌هاي آنان هم نيست و فقط به نفع دولت است. حال اين سوال باقی است که در دولت مردمسالار ديني منافع مردم مقدم است يا دولت؟ در حال حاضر رفتار دولت بر خلاف شعارهايش است. ظاهرا مردمسالاري تا جايي محترم است که به نفع دولت باشد نه مردم. از یک دولت اسلامی که دارای منابع غنی نفتی می‌باشد بعید است که با بهانه‌های واهی منافع دولت را بر مردم ترجیح دهد. 

۹- سربازی یکی از مهم‌ترین موانع ازدواج جوانان است. بی تردید کسانی که این مقوله غربی و غیر اسلامی را بر جوانان تحمیل می‌کنند در گناه آنانی که به این واسطه به معصیت دچار شده اند، شریک هستند. اینکه برخی تسهیلات برای سربازان متاهل فراهم شود مناسب و ضروری است ولی حلال مشکلات نیست، زیرا بسیاری خانواده‌ها دختر خود را به مردي که مي‌خواهد دو سال به سربازی برود نمی‌دهند و در این میان اگر چه آن جوان بی‌تقصیر است ولی خانواده دختر هم محق هستند.

۱۰- اکنون نظام وظیفه سربازي بسیاری از فرصت‌های مربوط به اشتغال را به خود اختصاص داده است. بر اساس آمار موجود اکنون میزان شغل ایجاد شده در کشور به میزان جوانانی که در آن سال بایستی وارد بازار کار شوند نزدیک شده است. اما مشکل در حجم عظیم بیکاران مانده از سال‌های قبل است. با حذف سربازي و اختصاص فرصت‌ها به این جوانان، می‌توان تا حد زیادی از حجم عظيم بيكاران كاست و بر نرخ بالای بیکاری در ایران فایق آمد. شايد راحت‌ترين راه براي فايق آمدن بر بيكاري حذف سربازي باشد. در مواردي هم كه استخدام صورت مي‌گيرد شركتها و حتي سازمانهاي دولتي با سو استفاده از نداشتن كارت پايان خدمت جوانان را با حقوق كم، بدون بيمه و هر گونه تضمين و آينده شغلي استخدام مي‌كنند.

۱۱- حتی اگر کشور مشکل بیکاری نداشت باز هم سربازی از مهمترین موانع اشتغال بود. نه فقط اینکه امکان اشتغال در مشاغل استخدامی اعم از دولتی و غیر دولتی از جوانان سرباز سلب می‌شود بلکه بسیاری مشاغل آزاد هم هستند که نیاز به برنامه ریزی و تداوم کار دارند که سربازی با وقفه‌ای که ایجاد می‌کند از ابتدا مانع رفتن جوانان به سوی آن کارها می‌شود ؛ که دو تاثیر منفی دارد : اول اینکه باعث تاخیر در مولد شدن جوانان و ضرر کلان به اقتصاد کشور می‌شود. کافی است تعداد جوانانی که به سربازی می‌روند را در میزانی که می‌توانستند بر تولید ناخالص داخلی بیفزایند ضرب کنید تا حجم ضرر آشکار شود. دوم آنکه سبب تاخیر در ازدواج می‌شود که اثرات سو آن بر کسی پوشیده نیست. اين مساله خود سبب بروز بزهكاري‌هاي فراوان اجتماعي مي‌شود.

۱۲- سایه شوم سربازی چون کابوسی همواره بر سر جوانان از آغاز نوجوانی تا جوانی هست که موجب انواع اضطراب و اثرات سوء روانی می‌شود. در طول سربازی نيز دوري از خانواده، فشار جنسي، اضطراب از آينده نامعلوم و غيره انواع بحرانهاي روحي براي جوانان به ارمغان مي‌آورد که بعضا به بيماري‌هاي حاد روانی، افسردگی و حتی خودکشی منجر می‌شود. 

۱۳- سربازي يک مقوله متعلق به دوران دولت- ملت است و لذا در دوران جهاني شدن کنوني که دولت- ملت در حال زوال است اين مقوله متصل به آن نيز در حال زوال است.

۱۴- اکنون متاسفانه خدمت سربازي به مکاني براي تربيت نيروهاي ضدانقلاب و ضدنظام و يا بي‌تفاوت به آن مبدل شده است. جوانان به سربازي نه به عنوان وظيفه ملي و شرعي بلکه به عنوان جبر و زور نگاه مي‌کنند و حق هم با جوانان است. از آن جايي که اتلاف قريب به دو سال عمر خود در سربازي را به پاي نظام مي‌نويسند. در حالی که در واقع اين گونه نيست و نوعی غفلت حاصل شده است. 

۱۵- بسياري از جوانان ايراني که در خارج از کشور هستند مي‌خواهند به کشور خود برگردند و به نام ايران دستاوردهاي علمي خود را ثبت کنند ولي خدمت سربازي خود آنها و يا فرزندانشان مانع است، زيرا تا زماني که مجبور باشند براي برگشتن تاواني دو ساله بدهند هيچ گاه بر نمي‌گردند. راهکار مسوولین شاید این باشد که سربازي را براي آنها حذف کنند يا فروشي سازند ولي اين اقدام موجب تبعيض مي‌شود و سربازي به يکي از منشاهاي تبعيض بين کساني که در خارج هستند و جوانان داخلي تبديل می‌گردد که یقینا با شعار عدالت و عدم تبعیض در دولت اسلامي نمی‌خواند.

۱۶- ايران يکي از جوان‌ترين کشورهاي دنياست و لذا اکنون سرباز وظيفه زيادی دارد، ولي مسوولین حاضر نيستند خدمت وظيفه سربازي را کاهش دهند. یک بار از یکی از شاغلین در ستاد کل نیروهای مسلح علت آن را پرسیدم جواب داد محاسبه کرده‌ایم و دیده‌ایم درچند سال آينده تعداد سربازها کم مي‌شود و اگر کم کرديم ديگر نمي‌توانیم اضافه کنیم و لذا بهتر است که کم نکنیم. و البته به همين دليل جوانان بسياري سرگردان هستند. در حالي که دولت بايد همواره منافع مردم را بر خود مقدم بدارد. مضافا بر اينکه با رشد اتوماسيون و تکنولو‍ژي به اين تعداد سرباز نياز نيست و هر سال به تعداد سرباز کمتري نياز است. هم اکنون نيز بسياري از کارهايي که براي سربازان وظيفه تعريف شده است بيهوده و قابل حذف شدن هستند. 

۱۷- ممکن است گفته شود که حذف سربازی در شرایط کنونی نظام بین الملل به مصلحت نیست؛ اما اولا در دنیای امروز مساله امنیت بسیار نرم افزاری و ذهنی شده است و این اقدام اتفاقا نوعی پیام به دنیا است که ما آن قدر اعتماد داریم که سربازی را لغو می‌کنیم. ثانیا بار اصلی در جنگ بر دوش بسیجیان بود و چه بسیار جوانانی که قبل از سن قانونی می‌آمدند و تمایل به حضور در بسیج داشتند. ثالثا وضعیت ما از کشور لبنان که بدتر نیست. این کشور که در همسایگی اسراییل قرار دارد و هنوز در بخش‌هایی از کشورش با اسراییل درگیر است، ابتدا سربازی را به نصف کاهش داد و سپس قانون ارتش حرفه‌ای را تصویب و سربازي را حذف كرد.

۱۸- بسیاری از جوانان برای فرار از سربازی به حوزه‌های علمیه می‌روند که اثرات مخرب آن معلوم است و لازم نیست که شرح داده شود. حضور چنین افرادی در حوزه‌ها باعث تخریب فضای حوزه، تخریب وجهه عمومی حوزه در بین مردم و نهایتا واگذاری تربیت و هدایت مردم به کسانی می‌شود که از اول با عشق و علاقه پای در این راه نگذاشته‌اند. راه حل های تفتیش انگیزه نیز بی‌حاصل است. زیرا نیات درونی افراد را نمی‌توان یافت و چه بسا که باعث ممانعت از حضور افراد شایسته به واسطه ظن و گمانهای حدسی شود.

۱۹- به بیان اهل منطق اکنون سربازی سالبه به انتفاء موضوع شده است. اساس خدمت سربازی برای تشکیل و تامین نیروی ارتشهای دايمی بود که اکنون چنین هدفی منتفی شده است. رضاشاه که می‌خواست ارتشهای قبیله‌ای را منحل کند و ارتش دائمی تشکیل دهد نیاز به نیرو داشت و لذا اقدام به تصویب قانون خدمت وظیفه عمومی کرد ولی امروزه از طريق استخدام این مهم انجام می‌شود و نیازی به اجباری بودن آن نیست.

۲۰-  در جنگهای پیچیده امروز و آینده از یک سرباز حداکثر دوساله و بدون گذراندن دوره‌های تخصصی که آموزش آن چندين سال طول مي‌کشد چه کاری بر می‌آید. در واقع پيشرفت‌هاي تكنولوژيك كارايي سربازان وظيفه را به نحو چشمگيري كاهش داده است. به همين دليل است كه امروزه اکثر کشورهای دنیا به سمت ارتش حرفه‌ای و حذف سربازي رفته‌اند.  برخی از کشورهایی که سربازی اجباری را حذف کرده اند عبارتند از: انگلستان, فرانسه, پرتقال, ايتاليا, كانادا, استراليا, هلند, چك, مالزي, پاكستان, عمان, امارات متحده عربي, قطر, بحرين, ژاپن, هند, آرژانتين, بنگلادش. (منبع خبر: https://www.cia.gov/cia/publications/factbook/fields/2024.html)

۲۱- سربازی اساسا یک مقوله غربی است که رضاشاه آن را به تقلید از اروپا و با حمایت و تحت نظر انگلیسی‌ها در ایران پیاده کرد و لذا بر اساس انگيزه‌هاي الهي و ملي بنا نشده است.

۲۲- سربازی یکی از اصلی‌ترین عوامل فرار مغزها می‌باشد. برای بسیاری از جوانانی که کشور را ترک می‌کنند فرار از سربازی یکی از مؤلفه‌های اصلی است و به خصوص آن که هر روز بر شمار کشورهایی که سربازی را حذف می‌کنند افزوده می‌شود و لذا در آن کشورها نیز نیازی به سربازی رفتن ندارند. کدام نخبه علمی حاضر است در ایران بماند در حالی که باید دو سال از بهترین سالهای عمرش را به بیهودگی بگذراند.

۲۳- اگر یک بررسی دقیق و علمی و از منظر اقتصاد صورت پذیرد این نتیجه آشکار می‌گردد که سربازی در مجموع به ضرر دولت تمام می‌شود. چون جوانی که تصور کند از او بیگاری می‌کشند با عشق و علاقه فعالیت نمی‌کند و این مساله باعث کاهش جدی بهره‌وری می‌شود. چند کارمند دارای بهره‌وری از خیل سربازانی که بی‌انگیزه هستند مفیدتر و اقتصادی‌تر‌ند.

۲۴- متاسفانه سربازی به محلی برای تربیت افراد بی‌علاقه و بی‌انگیزه تبدیل شده است. معمولا کارمندانی که سربازی نرفته‌اند از انگیزه کاری بالاتر برخوردار بوده و راه‌های فرار از زیر کار را کمتر می‌دانند و کمتر استفاده می‌کنند. جوانان در سربازی به خوبی راههای فرار از زیر کار و یا اصطلاحا دودره بازی را یاد می‌گیرند.

۲۵ – نكته‌اي که از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است اینكه بیشترین ضرر و زیان را در سربازی خانواده‌های کم بضاعت و فقیر می‌بینند. اغنیا و پولداران با پول و پارتی سربازی را برای نور چشمی هایشان به هتل تبدیل می‌کنند که البته در این صورت هم ما شاهد هدر رفتن سرمایه‌های ملی مان هستیم اما فقرا که جوانشان سرمایه کاریشان محسوب می‌شود و بایستی از پتانسیل جوانی فرزندانشان استفاده کنند دو سال از این نعمت خداداد محروم می‌كند. به گفته شهید مدرس کاری که بر خلاف طبیعت مردم به آنها تحمیل کردیم نتیجه آن بهتر از این نمی‌شود.

نگاهي به مجموعه استدلال هاي فوق نشان مي‌دهد كه حكم سربازي مانند حكم شراب و قمار است كه خداوند در مورد آنها مي‌فرمايد : و اثمهما اكبر من نفعهما " و ضررهاي آن‌ها از نفعشان بيشتر است."

در واقع بايد گفت سربازي اجباری برده‌داري مدرن است.

● راه کارها :

بي‌ترديد تحقق ارتش حرفه‌اي و حذف خدمت اجباری سربازي و داوطلبانه کردن آن به بودجه و برنامه‌ريزي دقيق نياز دارد ولي اميدوارم اين مطلب توانسته باشد ضرورت حذف  سربازي را هر چند در افقي چندين ساله تبيين كرده باشد. نياز به بودجه و برنامه داشتن دليل متقني نيست كه بتواند ما را از نتايج زيانبار سربازي غافل سازد.

با توجه به نكته فوق سربازي از دو وجه "مدت سربازي" و "كمك هزينه" نياز به اصلاح دارد كه براي جلوگيري از فشار به دولت اين دو به صورت مرحله‌اي صورت مي پذيرد. 

وجه اول: مدت سربازي

مرحله اول: کاهش سريع مدت خدمت سربازي با توجه به اين كه اكنون تعداد جوانان آماده به خدمت  بيشتر از تعداد مورد نياز است و افزايش در كمك هزينه پرداختي به سربازان داراي فرزند به نحوي كه كفاف نسبي زندگي را نمايد وافزايش براي ديگر سربازان درحد مقدورات بودجه.

مرحله دوم: تصویب قانون ممنوعیت به کار گیری سربازان در شهرک های مسکونی و مراکز تفریحی سپاه و ارتش و اجراي عملي و جدي آن و سپس كاهش متناسب با آن در مدت سربازي.

مرحله سوم: حذف سربازي براي طيف وسيع‌تري از نخبگان كه شامل تحصيلات عاليه و تعداد بيشتري از نخبگان كنكور و جشنواره‌هاي مهم مانند خوارزمي و نيز براي سربازان متاهل كه سربازي مانع عمده اي در مسير زندگي آنهاست.

مرحله چهارم: استخراج موارد قابل حذف و مشاغلي كه نياز به سرباز ندارند ولي به آنها سرباز تعلق مي گيرد و كاهش متناسب با آن در مدت سربازي.

مرحله پنجم: استفاده از تكنولوژي‌ به جاي سرباز در مواردي كه امكان دارد و حذف متناسب با آن در خدمت سربازي. به عنوان مثال حذف تعداد بي‌شمار تلفنچي‌ها در سازمان‌ها و شهرك‌هاي نظامي و استفاده از منشي كامپيوتري.

مرحله ششم: حذف خدمت سربازي و تصويب قانون ارتش حرفه‌اي و آموزش‌هاي نظامي دو ماهه به جوانان كه می‌تواند در یکی از تابستانهای دوران دبیرستان برگزار شود تا پس از اخذ دیپلم جوانان آزاد و آسوده باشند.

وجه دوم: كمك هزينه

 اكنون يك سرباز وظيفه ماهيانه مبلغ 6000 تومان كمكي از دولت دريافت مي‌كند كه با آن حتي نمي‌تواند به شهر محل اقامت بازگرد و گفتن مبلغ آن شرم آور است؛ در حالي كه وقتي دولت جوانان را مجبور مي‌سازد دو سال از عمر خود را صرف سربازي كنند خود آن جوان و خانواده او را از يك نيروي كار به مدت دوسال محروم مي‌سازد؛ لذا بايستي تدابيري نيز اتخاذ كند كه ديگر اين جوانان سربار خانواده خود نباشند و براي تامين حداقل‌هاي زندگي دستشان توي جيب پدر نباشد.

با توجه به اين نكته و همزمان با مراحل بالا لازم است كه مراحل زير نيز طي شوند:

مرحله اول: افزايش حقوق سربازان متاهل داراي فرزند به حدي كه بتوانند بخشي از هزينه هاي مسكن و اولاد را تامين كنند.

مرحله دوم: افزايش حقوق سربازان متاهل در حدي كه سربازي مانعي براي زندگي مشترك نگردد.

مرحله سوم: افزايش حقوق سربازان تحصيل كرده در حدي كه ثمره تحصيل خود را احساس كنند.

مرحله چهارم: افزايش حقوق سربازان وظيفه در حدي كه براي تامين نيازهاي خود محتاج خانواده و پدر نباشند.

مرحله پنجم: افزايش حقوق براي تمام سربازان در حد منصفانه‌اي كه نه تنها مانع ازداج نگشته بلكه مشوق آن نيز باشد.

مرحله ششم: تحقق ارتش حرفه اي و داوطلبانه شدن سربازي، چرا كه يقينا در صورت پرداخت حقوق منصفانه با استقبال جوانان روبرو مي‌شود و نيروهاي مسلح نيز آنان را درست و منطقي و صرفا درحد نياز به كار مي‌گيرد.

ذکر این نکته لازم است که طرح های متعدد گفته شده از سوی برخی صاحب نظران و مسوولان برای اصلاح خدمت سربازی کارا نبوده و چیزی جز وصله و پینه کردن‌های مقطعی و بی حاصل نیست. راه حل اصلی حذف خدمت اجباري - به عبارت بهتر و حقیقی‌تر- بیگاری سربازی است. در ضمن هيچ راهکاري بدتر از فروش سربازي نيست. اگر سرباز زياد است بهتر است که دوره سربازي کوتاه شود نه اينکه دردي ديگر بر دردهاي فقراي جامعه افزوده شود و شاهد تبعيضي ديگر باشند.

مجددا تاكيد مي‌شود كه اگر گفته شود ارتش حرفه‌اي هزينه‌هاي زياد دارد. اين مساله دليل نمي‌شود که وضعيت سربازي تداوم يابد بلکه مدت زمان لازم براي حذف سربازي اجباري را طولاني‌تر مي‌سازد که در طول اين زمان بايد با کاهش خدمت سربازي و افزايش تدريجي حقوق سربازان به سوي اين هدف حرکت کرد.